Ölüm tarihini girdiğinizde süreler burada görünecektir.
Süreler nasıl hesaplanır?
- Mirasın reddi (üç ay): Süre, yasal mirasçılar için ölümün öğrenildiği tarihten, mirasçı olduklarını daha sonra öğrendiklerini ispat edenler için bu öğrenme tarihinden, vasiyetnameyle atanmış mirasçılar için ise vasiyetnamenin kendilerine resmen bildirildiği tarihten işlemeye başlar (TMK m.606). Terekenin koruma amacıyla yazımı hâlinde süre, yazımın sona erdiğinin sulh hâkimince bildirilmesiyle başlar (TMK m.607).
- Ret hakkının mirasçılara geçmesi: Mirası reddetmeden ölen mirasçının ret hakkı kendi mirasçılarına geçer; bu mirasçılar için süre, mirasın kendi mirasbırakanlarına geçtiğini öğrendikleri tarihten başlar (TMK m.608). Önceki mirasçıların reddi sonucunda mirasçı olanlar için süre, reddi öğrendikleri tarihten başlar.
- Resmî defter (bir ay): Terekenin borçlarının alacaklarından fazla olup olmadığı belirsizse, mirası reddetme hakkı olan mirasçı, mirasın reddine ilişkin usule uyarak bir ay içinde sulh hâkiminden resmî defter tutulmasını isteyebilir (TMK m.619).
- Veraset ve intikal vergisi beyannamesi: Ölüm Türkiye'de gerçekleşmişse Türkiye'deki mirasçılar için dört ay, yurt dışındaki mirasçılar için altı ay; ölüm yurt dışında gerçekleşmişse Türkiye'deki mirasçılar için altı ay, ölenin bulunduğu ülkedeki mirasçılar için dört ay, başka bir ülkedeki mirasçılar için sekiz aydır (VİVK m.9). Araç, ihtiyat gereği son günü ölüm gününe karşılık gelen gün olarak gösterir.
- Ay olarak belirlenen süreler: Süre, son ayda başladığı güne karşılık gelen günde sona erer; o ayda karşılık gelen gün yoksa ayın son günü esas alınır. Araç, son günü bu kurala göre gösterir.
- Tatil günleri: Son gün hafta sonuna veya resmî tatile rastlarsa araç bunu ayrıca belirtir. Vergi sürelerinde son günün resmî tatile rastlaması hâlinde süre izleyen ilk iş günü sona erer (VUK m.18). Hak kaybı yaşanmaması için işlemlerin tatilden önceki iş gününe kadar yapılması önerilir.
Bilinmesi gerekenler
- Ölümle kazanım: Mirasçılar mirası, ölümle birlikte kendiliğinden kazanır ve mirasbırakanın borçlarından kişisel olarak sorumlu olur (TMK m.599). Mirası reddetmeyen mirasçılar tereke borçlarından birlikte sorumludur (TMK m.641).
- Hükmen ret: Ölüm tarihinde mirasbırakanın borç ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmişse miras reddedilmiş sayılır (TMK m.605). Bu durumun tespiti için de mahkemeye başvurulabilir; ancak ret süresi içinde açık ret beyanında bulunulması daha güvenlidir.
- Ret hakkının kaybı: Ret süresi dolmadan tereke işlerine karışan, terekenin olağan yönetimi dışında işler yapan ya da tereke mallarını gizleyen veya kendisine maleden mirasçı mirası reddedemez. Zamanaşımını kesmek için dava açılması veya icra takibi yapılması ise ret hakkını ortadan kaldırmaz (TMK m.610).
- Vasiyetname: Ele geçen vasiyetnamenin hemen sulh hâkimine teslimi zorunludur (TMK m.595). Vasiyetnameye dayanılarak atanmış mirasçıya belge verilmesine, bildirimden başlayarak bir ay içinde itiraz edilebilir (TMK m.598).
- Davalar: İptal ve tenkis davaları öğrenmeden itibaren bir yıl ve her hâlde on yıl içinde açılmalıdır (TMK m.559, m.571). Miras sebebiyle istihkak davası, iyiniyetli davalılara karşı öğrenmeden itibaren bir yıl ve her hâlde ölümün veya vasiyetnamenin açılmasının üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar (TMK m.639).
Mirasçıların ve paylarının hesaplanması için miras payı hesaplama aracını, taşınmazların intikalindeki masraflar için tapu masrafı hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Bu rehber genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki görüş niteliğinde değildir. Sürelerin başlangıcı, somut olaydaki öğrenme ve bildirim tarihlerine göre farklılık gösterebilir. Mirasın reddi gibi hak kaybına yol açabilecek işlemlerde sürenin son gününün beklenmemesi ve hukuki destek alınması önerilir.